Bu konumda JavaScript While döngüsü mantığını anlatmaya çalışacağım.
Kod:
var i = 5;
var isim = "mehmet";
while(isim === "mehmet"){
console.log(i);
i++;
}Webailesi Portal Sistemi
Merhaba,
Bu konumda JavaScript While döngüsü mantığını anlatmaya çalışacağım.
Bu konumda JavaScript While döngüsü mantığını anlatmaya çalışacağım.
Merhaba,
Nesnelere insan.yas şeklinde erişebilirsiniz.
Nesnelere insan.yas şeklinde erişebilirsiniz.
Kod:
var insan = {
yas : 12,
isim : "fırat",
yuru : function () {
console.log("yürünüyor.");
}
};
insan.kilo = 70;
console.log(insan);
Merhaba,
Kod:
var acMisin = false;
var susadinMi = false;
if (acMisin)
console.log("yemek ye!");
else
if (susadinMi)
console.log("su iç!");
else
console.log("hiçbir şey yapma!")
Merhaba,
Kod:
var aD = "mehmet";
console.log(aD);
Tasarım Yapımcısı:anonim
Tasarım İsmi: 19_mayis
Tasarım Çalışmanız;
Tasarım İsmi: 19_mayis
Tasarım Çalışmanız;
QuryWest Ben senin 24 yasında oldugunu bilmiyordum cok ozur dilerim. neyse ya boşver sen kimseye rezil olmadın. olamassında zaten seni tanıyorlar zaten orda gordun benı sucladılar gerek yok yani rezil olmadın.
Aydınlanma çağında yetişmiş olmakla birlikte, uygarlık eleştirisi ve doğaya dönüş önerisiyle romantik akıma öncülük etmiş, monarşiye karşı halk iradesinin üstünlüğünü savunmasıyla da Fransız Devrimi'ni ve özellikle Jakobenleri etkilemiştir.
Annesi doğum yaparken ölmüş, saatçilik yapan babası da tutucu Cenevre'nin toplumsal hiyerarşisine ters düşen davramşlarından ötürü hapse girmemek için kentten kaçmıştı. Annesinin zengin akrabalarının yalımda ezilen Rousseau 16 yaşında Cenevre'den ayrıldı. Kalvencilikten Katolikliğe dönerek Sardinya ve Fransa'da yaşamaya başladı. Savoie'da Madame de Warens'le tanışması yaşamında bir dönüm noktası oldu. Daha önce hiç okula gitmemiş olan Rousseau Madame de Warens'in evine yerleştikten sonra tutkuyla okumaya başladı. Genç Protestan erkekleri Katolik yapmayı görev edinen koruyucusunun sevgilileri arasına katıldıktan sonra bile onun ahlak anlayışından rahatsız olmakla birlikte, bu akıllı, kültürlü, zevk sahibi kadın sayesinde yeteneklerini geliştirme fırsatını buldu.
Rousseau 30 yaşında Paris'e gittiğinde artık başkentin gittikçe liberalleşen kültür yaşamını etkileyebilecek bir düşünür, yazar ve müzikçiydi. Burada tanıştığı Denis Diderot'yla birlikte, Aydınlanmanın temel yapıtlarından olan Encyclopedie'nin çevresinde toplanmış "filozoflar" arasında sivrildi.
Diderot'nun yayın yönetmenliğini üstlendiği Encydopedie'nin müzik maddelerini yazmaya başladı ve güçlü, akıcı üslubuyla çok geçmeden grubun en göze çarpan üyesi haline geldi. Bu arada beste de yapıyordu. Le Devin du village (1752; Köy Kâhini) adlı operası sarayda çok beğenilmiş, ama Rousseau saray bestecisi olarak rahat bir yaşam sürebilecekken bunu seçmemişti. Les Confessions'da (1782; İtiraflar, 1943,1975; 1998-99, 2 cilt) yazdığına göre 37 yaşında, Vincennes'da tutuklu bulunan Diderot'yu görmeye giderken birden "korkunç bir aydınlanma" yaşamış ve çağdaş uygarlığın insanı iyileştirmek yerine yozlaştırdığını anlamıştı.
Rousseau, uygarlıkla ilgili düşüncelerini ilk kez 1750'de, Dijon Akademisi'nin "Bilim ve sanattaki gelişmeler, ahlaki yaşamda bir gelişme sağlamış mıdır?" konulu tartışması için yazdığı Discours sur les Sciences et les arts'da. İlim ve Sanatlar Hakkında Nutuk, 1943/Bilimler ve Sanatlar Üstüne Söylev, 1970,1998) açıklama fırsatı buldu. Ödül alan bu denemesinde insanın doğal durumda iyi olduğunu, ama toplum ve uygarlığın gelişmesiyle kötüleştiğini, yozlaştığını savundu. Bu düşüncesini 1852'de ünlü Fransız müzikolog Rameau'yla polemiğinde de dile getirdi. O yıl bir İtalyan opera topluluğu, Pergolesi ve Scarlatti gibi İtalyan bestecilerin operalarını seslendirmek üzere Paris'e gelmiş, bu da operada İtalyan tarzını savunanlarla Fransız geleneğini savunanlar arasında bir kamplaşmaya yol açmıştı.
Venedik'te Fransız elçisinin sekreterliğini yaptığı sırada (1743-1744) Italyan müziğini yakından tanıyan Rousseau bu tartışmada Fransız klasikçiliğinin en güçlü temsilcisi olan ve müzikte armoninin melodiden önemli olduğunu savunan Rameau'yu hedef aldı. Armonidense melodiye, biçimsel kurallara bağlılıktansa yaratıcılığın özgür ifadesine öncelik verilmesinde direterek sonradan romantik akımın özelliği olarak kabul edilen bir görüşü dile getirdi. Müzikte ussal ya da düşünsel öğe yerine duyguyu ve kendiliğindenliği vurgulayarak özgürleşmenin temsilcisi oldu ve yeni bestecileri etkiledi. Ülkenin en önemli opera bestecisi olarak Rameau'nun yerini alan Gluck onun düşüncelerinden etkilendiğini belirtirken Mozart da tek perdelik operası Bastien und Bastienne'in metninde Le Devin du village'ı temel aldı.
Paris'in gösterişli yaşamından sıkılan Rousseau 1754'te cahil bir çamaşırcı olan metresi Therese Levasseur'ü de alarak Cenevre'ye döndü ve yeniden Kalvenciliği benimseyerek yurttaşlık haklarını geri aldı. Bu arada Dijon Akademisi'nin ortaya attığı "İnsanlar arasındaki eşitsizliğin kökeni nedir ve bu eşitsizlik, doğal hukuk açısından doğru mudur?" sorusunu yanıtlayan Discours sur l'origine et les fondements de l'inegalite parmi les hommes'u (1755; İnsanlar Arasında Müsavatsızlığın Doğuşu ve Esasları Hakkında Nutuk, 1990/İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Kaynağı ve Temeli Üzerine Konuşma, 1986,1998) yazdı. İlk denemesindeki görüşünü geliştirdiği başyapıt niteliğindeki bu çalışmasında insanların doğuştan gelen beden ve zekâ farklılıklarını bir yana bırakarak sonradan edinilmiş eşitsizlikleri tartışmaya açtı.
"Doğal düzen" içindeki insanların topluluk halinde değil, yalnız yaşayan varlıklar olduğunu, ama mutlu, sağlıklı, iyi yürekli ve özgür olduklarını ileri sürdü. İnsanı kötüleştiren topluluk yaşamıydı. Komşuluk ilişkisi, insanın kendi durumunu başkalarınınkiyle karşılaştırmasına, bu da haset ve kıskançlığın, rekabetin ve zenginleşme hırsının doğmasına yol açıyordu. Yozlaşmanın ikinci adımı olan mülkiyet, eşitsizliği daha da ileri götürüyordu. İnsanlar, mülkiyeti korumak için yasal ve siyasal bir düzen kuruyor, böylece dünyanın hiç kimseye ait olmadığı doğal durumdan biraz daha uzaklaşıyorlardı. Ayrıca bu yasal çerçeve, çıkarıldığı tarihte zaten mülk sahibi olanların işine yarıyordu. Öte yandan bu tür bir sivil toplumda yalnızca yoksullar için değil, mülk sahipleri için de gerçek bir mutluluktan söz edilemezdi, çünkü toplumsal insan her zaman doyumsuzdu. Çıkarları çatışıyor, birbirlerine düşmanlıkları ancak bir nezaket maskesi ardında gizlenebiliyordu. Dolayısıyla insanlar arasındaki eşitsizlik ayrı bir sorun olarak değil, insanın doğallığını ve saflığını yitirmesine yol açan uzun toplumsallaşma sürecinin parçası olarak görülmeliydi.
Bununla birlikte Rousseau tümüyle umutsuz değildi. Fransız Devrimi'ni hazırlayan temel metinlerden olan Du Contrat social'de (1762; Mukavele-i İçtimaiye, 1913/ Toplum Anlaşması, 1946, yb Toplum Sözleşmesi, 1965,1994) "İnsan özgür doğar, oysa her yerde zincire vurulmuştur." dedikten sonra insanın özgürleşmesinin koşulunu da belirtti. İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Kaynağı'nda sözünü ettiği sahte toplum sözleşmesinin yerine, genel iradeyi (volonte generale) dile getiren gerçek bir toplum sözleşmesi yapılabilirse, özgür bir kamu düzeni kurulabilirdi. Gerçek bir toplum sözleşmesine dayalı sivil toplumda her birey, kendi haklarını kamuya devredecek, ama kamu genel iradeyi temsil edeceğinden insan gene kendi koyduğu yasalara uymuş olacaktı. İnsan doğal haklarından vazgeçip yurttaşlık haklarını kazanarak girdiği sivil toplumda, daha anlamlı olan siyasal özgürlüğe kavuşacaktı. Rousseau geçerli hukukla gerçek hukuk arasında da ayrım yapıyor; geçerli hukuku yalnızca statükonun koruyucusu olarak görürken genel iradeden kaynaklanan gerçek hukukun adaletine inanıyordu. Bu arada uygulamada genel iradenin, ahlaki temelinin sağlamlığına karşın yanlış olabileceğini de kabul ediyor, ama bu sorun karşısında yalnızca Solon ya da Calvin gibi yasa koyucuların gerekliliğinden söz ediyordu.
Rousseau yurttaşlık haklarını kazandıktan sonra Cenevre'den ayrılarak Paris'e dönmüş, ama özellikle din konusundaki görüş ayrılıkları ve d'Alembert'in yazdığı "Cenevre" maddesi yüzünden Encyclopedie çevresinden uzaklaşmıştı. 1756'da Paris'ten ayrılarak Montmorency'de bir kır evine yerleşmişti.
Toplum Sözleşmesi'nin yanı sıra Julie: oula nouvelle Heloise (1761; Julie yahut Yeni Heloise, 1943,1945) adlı romanını ve Emile: ou, de Veducation (1762; Emil yahut Terbiyeye Dair, 1932/Emile ya da Eğitim, 1966) adlı yapıtını da Montmorency yıllarında yazdı.
Toplum Sözleşmesindeki gibi kamu yaşamının değil, aile yaşamının konu alındığı Julle, duyguların özgürce ifadesine yer veren, geniş okur kitlesi kadar edebiyatın gelişimini de derinden etkileyen bir roman oldu. Roman olduğu için de Toplum Sözleşmesi ve Emil gibi yasaklanmadı; yakılması ve yazarının tutuklanması kararlan verilmedi. Romanla öğretici deneme türleri arasında bir yapıt olan ve bazen Toplum Sözleşmesinin cumhuriyetçi, bazen de Julie'nin aristokrat ahlak anlayışına seslenen Emil ise eğitimin amacı ve yöntemi üzerinde duruyordu. Kötülük ve yanlışın çocuğun doğasında bulunmadığını, eğitimcinin bunlara yol açan dış etkenlere karşı koyarak çocuğun doğaya uygun yetişmesini sağlaması gerektiğini savunuyordu. Toplum Sözleşmesi özgürlüğe, Emil ise mutluluk ve bilgeliğe ulaşmakla ilgiliydi. Rousseau'nun kişisel din anlayışının da ana çizgilerini içeriyordu.
Kilise ve yönetimin şiddetli tepkisi yüzünden artık ne Fransa'da, ne de İsviçre'de barınabilen Rousseau, Lettres ecrites de la montagne'de (1764; Dağdan Yazılmış Mektuplar, 1960, 1967) Cenevre'yi İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Kaynağı'ndaki gibi örnek bir cumhuriyet değil, bir despotluk yönetimi olarak betimledi. İngiltere'ye giderek David Hume'un yanına sığındıysa da orada kendisiyle eğlenildiğini düşünerek bir yıl sonra gizlice Fransa'ya döndü (1767). Son 10 yılında daha çok otobiyografik ürünler verdi. İtiraflar'ın yanı sıra Rousseau juge de Jean-Jaeques'ı (1780; Jean-Jacques'ın Yargıcı Rousseau) ve Les Reveries du promeneur solitaire'i (1782; Yalnız Gezerin Hayalleri, 1944/Yalnız Gezen Adamın Hayalleri, 1960) yazdı. Özellikle bu son yapıtında önceki tutkulu üslubunun yerini huzurlu, lirik bir anlatım aldı. Büyük bir içtenlikle, kendi ruhuyla başbaşa, doğruyu dile getiren Rousseau'nun İtiraflar'ı edebiyatta Stendhal'den Baudelaire, Gide ve Jean Genet'ye kadar uzanan bir çizginin başlangıcını oluşturdu.
Rousseau'nun toplu yapıtlarının (Oeuvres completes) basımına 1959'da başlanmış, yazışmalarının da 43 cildi yayımlanmıştır.
Başlıca Önemli Eserleri
Deneme:
- Discours sur les sciences et les arts (Bilimler ve Sanatlar Üzerine Söylev). (1750)
- Discours sur l'origine et les fondements de l'inégalité parmi les hommes (İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Temeli ve Kökenleri) (1755)
- Discours sur l'économie politique (Politik Ekonomi Üstüne Söylev) (1755)
- Lettres morales (Ahlak Prensipleri Mektupları) (1758)
- Lettre sur les spectacles (Etkinlikler Gösterileri Üstüne Mektup) (1758)
- Du Contrat Social (Toplum Sözleşmesi) (1762)
- Émile ou De l'éducation (Emile ya da Eğitim Üzerine) (1762)
- Lettres écrites de la montagne (Dağda Yazılmış Mektuplar) (1764)
- Projet de constitution pour la Corse (Korsika İçin Anayasa Projesi) (1765)
- Considérations sur le gouvernement de Pologne (Polonya Hükümeti Üstüne Düşünceler) (1771)
- Essai sur l'origine des langues (Dillerin Kökeni Üstüne Deneme) (1781)
Otobiyografi:
- Les Confessions (İtiraflar) (1770)
- Rousseau juge de Jean-Jacques (Jean-Jacques'ı Yargılayan Rousseau) (1777)
- Les Rêveries du promeneur solitaire (Yalnız Gezenin Düşleri) (1778)
Roman-Şiir:
- Julie ou la Nouvelle Héloïse (Julie ya da yeni Heloise (1761)
- Le Lévite d'Éphraïm (Leviler Kabilesinden Efraim) (1762)
Tiyatro ve Müzik:
- Système de notation musicale de Jean-Jacques Rousseau (Jean-Jacques Rousseau Tarafından Bulunmuş Olan Müziksel Notasyon Sistemi) (1742)
- Les Muses galantes (Hanımefendi Müzler) (1747)
- Le Devin du village (Köy Kahini) opera (1752)
- Narcisse ou l'Amant de lui-même (Narkissos veya öz Sever Kişi) (1752)
- Lettre sur la musique française (Fransız Müziği Üstüne Mektup) (1753)
- Pygmalion (1771)
David Hume 1711 ile 1776 yılları arasında yaşamış İskoç Aydınlanmasının önemli filozoflarından biridir. Edinburgh’lu soylu bir aileye mensuptu. Onun hayatını, ölümüne yakın kaleme aldığı “My Own Life” adlı beş sayfalık otobiyografisinden öğreniyoruz. Babası Joseph Home, avukatlık mesleğiyle uğraşıyordu. Annesi asilzadelik ünvanına sahip Katherine’dir. David Hume beş kardeşti. Asıl soyadı olan Home’nin telafuzunun zor olduğunu düşündüğü için Hume olarak değiştirmiştir.
O, 1723 yılında henüz on iki yaşındayken Edinburgh Üniversitesine girmiştir. Üniversiteyi bitirdikten sonra avukatlık ile ilgili eğitim almıştır. Fakat bu arada felsefe ve edebiyata büyük ilgi duymaya başlamıştır. Henüz on sekiz yaşındayken adını sıkça duyduğumuz meşhur eseri “İnsan doğası üzerine Tez”i için çalışmalarına başlamıştır. Fakat bu çalışmaları sırasında psikomastik adlı bir rahatsızlığa kapılmış ve giderek zayıflamaya başlamıştır. Bu hastalığının temelinde yoğun düşünsel faaliyetleri gelmektedir. Hastalığını azaltmak için düşünsel faaliyetlerine bir süre ara vermiştir. Bu nedenle şeker ticareti yapan bir firmaya memur olarak girmiştir. Fakat bir süre sonra ticari hayatın kendisine uygun olmadığını farkederek görevinden ayrılmıştır. Tekrar felsefi çalışmalarına dönmüştür. David Hume 25 Ağustos 1776 yılında bir bağırsak hastalığın nedeniyle hayatını kaybetmiştir.
O, 1723 yılında henüz on iki yaşındayken Edinburgh Üniversitesine girmiştir. Üniversiteyi bitirdikten sonra avukatlık ile ilgili eğitim almıştır. Fakat bu arada felsefe ve edebiyata büyük ilgi duymaya başlamıştır. Henüz on sekiz yaşındayken adını sıkça duyduğumuz meşhur eseri “İnsan doğası üzerine Tez”i için çalışmalarına başlamıştır. Fakat bu çalışmaları sırasında psikomastik adlı bir rahatsızlığa kapılmış ve giderek zayıflamaya başlamıştır. Bu hastalığının temelinde yoğun düşünsel faaliyetleri gelmektedir. Hastalığını azaltmak için düşünsel faaliyetlerine bir süre ara vermiştir. Bu nedenle şeker ticareti yapan bir firmaya memur olarak girmiştir. Fakat bir süre sonra ticari hayatın kendisine uygun olmadığını farkederek görevinden ayrılmıştır. Tekrar felsefi çalışmalarına dönmüştür. David Hume 25 Ağustos 1776 yılında bir bağırsak hastalığın nedeniyle hayatını kaybetmiştir.
John Locke 29 Ağustos’ta dünyaya gözlerini açtığında dünya M.S. 1632 yılındaydı. John Locke, Bristol yakınlarında tüccar bir ailenin oğlu olarak doğdu. Babası tüccarlık yerine noterlik yapmak istemişti. Püriten mezhebine mensuptu. John Locke doğduktan kısa süre sonra ailesi Pensford’a taşındı. John Locle burada büyüdü.
On beş yaşındayken Londra’daki Westminster School’a gönderildi. Daha sonra, yirmi yaşındayken Oxford’a kabul edildi, felsefe okumaya başladı. Descartes gibi filozofların çalışmaları, üniversitedeki klasik eğitimden daha çok dikkatini çekti. Westminster School’dan arakadaşı Richard Lower sayesinde tıp eğitimi almaya başladı. Tıp okurken bir yandan da Robert Boyle, Thomas Willis, Robert Hooke gibi düşünürlerle birlikte çalıştı. 1666’da Oxford’a karaciğerinin tedavisi için gelen İngiliz düşünür Anthony Ashley Cooper ile tanıştı. Cooper, Locke’tan etkilendi ve özel doktoru olmasını istedi. Locke Cooper’ın Londra’daki evine taşındı. Cooper’ın hastalığı ölümcül bir noktaya geldiğinde onu ameliyat olmaya ikna etti. O dönemde bu ameliyat da hayati risk taşıyordu ancak Cooper’ın ameliyatı başarılı oldu ve hayatı kurtuldu. Cooper’ın birlikte oldukları sürede Locke’ın siyasi fikirleri üzerinde de katkısı büyük olmuştur. John Locke aynı zamanda Shaftesbury Kontu da olan Cooper’ın torununa öğretmenlik yaptı. Cooper siyasi nedenlerle Hollanda’ya kaçmak zorunda kalınca John Locke da onunla birlikte ülkeden ayrıldı. Kralın devrilmesi üzerine Londra’ya geri döndü. John Locke hiç evlenmedi ve çocuğu olmadı. Öldüğünde dünya M.S. 1704 yılındaydı.
On beş yaşındayken Londra’daki Westminster School’a gönderildi. Daha sonra, yirmi yaşındayken Oxford’a kabul edildi, felsefe okumaya başladı. Descartes gibi filozofların çalışmaları, üniversitedeki klasik eğitimden daha çok dikkatini çekti. Westminster School’dan arakadaşı Richard Lower sayesinde tıp eğitimi almaya başladı. Tıp okurken bir yandan da Robert Boyle, Thomas Willis, Robert Hooke gibi düşünürlerle birlikte çalıştı. 1666’da Oxford’a karaciğerinin tedavisi için gelen İngiliz düşünür Anthony Ashley Cooper ile tanıştı. Cooper, Locke’tan etkilendi ve özel doktoru olmasını istedi. Locke Cooper’ın Londra’daki evine taşındı. Cooper’ın hastalığı ölümcül bir noktaya geldiğinde onu ameliyat olmaya ikna etti. O dönemde bu ameliyat da hayati risk taşıyordu ancak Cooper’ın ameliyatı başarılı oldu ve hayatı kurtuldu. Cooper’ın birlikte oldukları sürede Locke’ın siyasi fikirleri üzerinde de katkısı büyük olmuştur. John Locke aynı zamanda Shaftesbury Kontu da olan Cooper’ın torununa öğretmenlik yaptı. Cooper siyasi nedenlerle Hollanda’ya kaçmak zorunda kalınca John Locke da onunla birlikte ülkeden ayrıldı. Kralın devrilmesi üzerine Londra’ya geri döndü. John Locke hiç evlenmedi ve çocuğu olmadı. Öldüğünde dünya M.S. 1704 yılındaydı.
Baruch Spinoza, 24 Kasım 1632 tarihinde Amsterdam’da dünyaya geldi. Ailesi Yahudi'ydi ve Portekiz'den engizisyonun baskıları dolayısıyla kaçıp önce Nantes'a sonra da Amsterdam'a (1622 yılı olarak tahmin ediliyor) gelmişlerdi. Bilimsel buluşların, dinsel bölünme ve çatışmaların, siyasal değişikliklerin ve felsefi gelişmelerin yoğun olduğu bir sırada Hollanda'da yaşadı. Spinoza'nın babası ticaretin yanı sıra sosyal alanda da gelişme kaydetmiş ve Amsterdam'daki Sinagog'un ve Yahudi okulunun müdürü olmuştu. Ailesi Spinoza'nın haham olarak yetişmesini istemiş ve bu yönde gelişmesi için her türlü eğitim olanaklarını sağlamıştı. Spinoza bu nedenle erken yaşta gittiği Yahudi okullarında ve sinagoglarda İbranice öğrenmiş, Yahudi ve Arap teologların çalışmalarını öğrenme olanağı bulmuştur.
Benedictus de Spinoza veya Bento d'Espiñoza olarak da bilinmektedir. René Descartes ve Gottfried Leibniz ile birlikte 17. yüzyıl felsefesinin en önde gelen rasyonalistlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Zamanında anlaşılmayan pek çok filozof gibi Spinoza da yanlış anlaşılmanın ve doğru anlaşılmamanın muhatabı olmuş, tuhaf bir çelişkiyle hem en büyük din düşmanlarından biri sayılmış, hem de eserinin temel kaynağının Tanrı sevgisi olduğu söylenmiştir. Bunlarla birlikte Spinoza'nın tam bir bilge yaşamı yaşadığı belirtilebilir. En büyük eseri Ethica adlı kitaptır.
Spinoza'nın laik ve sorgulayıcı düşünceyle güçlü bağlantısının başlangıcında eğitim sürecinin başlarında yer alan öğretmeni liberal haham olarak bilinen Manasseh ben Israel'in (Amsterdam Yeshiva'sına 1638'de atandı) etkisi olduğu söylenebilir.
1650'de Franciscus van den Enden'ın okulunda Latince, doğa bilimleri (fizik, kimya, mekanik, gök bilimi ve fizyoloji) ve felsefe okumaya başladı.
1651'de Spinoza'nın Descartes'ın eserlerini okumaya başladığı tahmin ediliyor.
1652'de babasının tüm karşı çıkışına karşın Spinoza mercek yontma işine başlar.
1653'te Jan de Witt Hollanda bölgesi konsey yönetimine atanır.
1654'te Spinoza'nın babası Michael'ın ölümü.
1655'te Spinoza, Cemaat Mahkemesi tarafından din dışılıkla (materyalistlik ve Tevrat'ı küçük görmek ile) suçlanır. Bu sorgulamada Tanrı'nın bir bedene sahip olduğunu savunan Spinoza, sonunda hahamlar tarafından din düşmanı olmakla suçlanır ve pişman olmaya zorlanır. Bu yıl içinde Spinoza Tractatus de Deo et homine etjusque felicitate (Korte verhandeling van God, de mensch en des zelfs welstand, Tanrı, İnsan ve İnsanın Refahı Üzerine Kısa Bir İnceleme) adlı çalışmasını da bitirir. Bu kitap çok güçlü olmamakla birlikte Spinoza'nın felsefesini tüm temel tezlerini barındıran bir yapıt olarak değerlendirilir.
1656'da 24 yaşındaki genç Spinoza Amsterdam Sinagog'u tarafından, her ikisi de Dekartçılığın bir formuna dayanan, "Tanrı'nın evren ve doğanın işleyişi olduğu, bir kişiliği olmadığı ve Tevrat'ın Tanrı'nın doğasını öğretmek için mecazi ve simgesel bir kitap olduğu" iddialarını savunduğu için Yahudi cemaatinden kovulur (cherem veya herem; Yahudilikte, Katoliklikteki aforoz benzeri bir ceza) (bknz. René Descartes) Kovulmasını takiben, adını Benedictus’a (ilk adı olan Baruch'un Latince karşılığı) çevirdi. Cherem'in koşulları çok kesindi, ceza asla geri alınmazdı (bknz. Kasher ve Biderman).
1660'ta Amsterdam Sinagog'u yerel yetkililere Spinoza için "her türlü din ve ahlak için bir tehdit" diyerek şikayette bulunur.
1661'de Spinoza Amsterdam'ı terk eder, yakınlardaki Rijnsburg'a yerleşir, Etika'sını yazmaya başlar ve yaşamının sonuna kadar mektuplaşacağı Henry Oldenburg ile tanışır.
1662'de Tractatus de intellectus emendatione adlı eserini bitirdiği tahmin edilmektedir.
1663'te Lahey yakınlarındaki Voorburg'a ressam Daniel Tydemann ile birlikte yerleşir.
1664 yılında Lahey'de Descartes Felsefesi'nin İlkeleri adlı kitabını yayınlar. Bu kitabın ekinde Metafizik Düşünceler adlı çalışması yer almaktadır. Aralık 1664'ten Haziran 1665'e kadar amatör bir Kalvinist tanrıbilimci olan ve Spinoza'ya şeytan konusunda sorular soran Blyenbergh ile mektuplaşır. 1665'in son aylarında Oldenburg'a, 1670'te basılacak olan yeni kitabı Tanrıbilimsel-Politik İnceleme'ye çalışmaya başladığını yazar.
Bazı arkadaşlıkları (Jan de Witt gibi) nedeniyle politik kamplaşmalarda taraf olmak durumunda kalmış, yazdığı ve adsız olarak yayınladığı Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler kitabı bu kamplaşmalar dolayısıyla tepkiyle karşılanmıştır. Spinoza bu kitabından sonra yazmamaya karar verir.
1670'te Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler Amsterdam Kilise Konseyi (Kalvinist) tarafından "Dininden dönen bir Yahudi ve Şeytan tarafından Cehennem'de uydurulmuş ve Sayın Jan de Witt'in bilgisi dahilinde yayınlanmıştır" ifadesiyle eleştirildi. Spinoza Lahey'de Stille Veerkade'de yaşamaya başlar.
1671'de Leibniz ona Notita opticae promoteae isimli eserini oda Leibniz'e Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler eserini yollar.
1673'te kendisine teklif edilen Heidelberg Üniversitesi'ndeki felsefe kürsüsünü de reddeder, çünkü "din adamlarını rahatsız etmeme koşulu" vardır bu önerinin.
Etika'adlı eserini 1675'te tamamlar. Bu eser belirli bir çevrede dolaşır, tartışılıp değerlendirilir, ancak Spinoza yaşadığı sırada izin vermediğinden basılmaz.
Ölümünden bir yıl önce 1676'da Leibniz ile görüşür. Aynı yıl Lahey Sinodu Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler in yazarı hakkında takip kararı alır.
21 Şubat 1677'de ölen Spinoza'nın eserleri, Amsterdam'da, arkadaşları tarafından Opera Posthuma (Ethica, Tractatus politicus, Tractatus de intellectus emendatione, Epistolae, Compendium Grammatices Linguae Hebrae) adıyla yayınlanır.
1678'de Spinoza'nın eserleri Felemenkçe (kendi dilinde) yayınlanır.
Felsefi düşünceleri
Benedictus de Spinoza veya Bento d'Espiñoza olarak da bilinmektedir. René Descartes ve Gottfried Leibniz ile birlikte 17. yüzyıl felsefesinin en önde gelen rasyonalistlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Zamanında anlaşılmayan pek çok filozof gibi Spinoza da yanlış anlaşılmanın ve doğru anlaşılmamanın muhatabı olmuş, tuhaf bir çelişkiyle hem en büyük din düşmanlarından biri sayılmış, hem de eserinin temel kaynağının Tanrı sevgisi olduğu söylenmiştir. Bunlarla birlikte Spinoza'nın tam bir bilge yaşamı yaşadığı belirtilebilir. En büyük eseri Ethica adlı kitaptır.
Spinoza'nın laik ve sorgulayıcı düşünceyle güçlü bağlantısının başlangıcında eğitim sürecinin başlarında yer alan öğretmeni liberal haham olarak bilinen Manasseh ben Israel'in (Amsterdam Yeshiva'sına 1638'de atandı) etkisi olduğu söylenebilir.
1650'de Franciscus van den Enden'ın okulunda Latince, doğa bilimleri (fizik, kimya, mekanik, gök bilimi ve fizyoloji) ve felsefe okumaya başladı.
1651'de Spinoza'nın Descartes'ın eserlerini okumaya başladığı tahmin ediliyor.
1652'de babasının tüm karşı çıkışına karşın Spinoza mercek yontma işine başlar.
1653'te Jan de Witt Hollanda bölgesi konsey yönetimine atanır.
1654'te Spinoza'nın babası Michael'ın ölümü.
1655'te Spinoza, Cemaat Mahkemesi tarafından din dışılıkla (materyalistlik ve Tevrat'ı küçük görmek ile) suçlanır. Bu sorgulamada Tanrı'nın bir bedene sahip olduğunu savunan Spinoza, sonunda hahamlar tarafından din düşmanı olmakla suçlanır ve pişman olmaya zorlanır. Bu yıl içinde Spinoza Tractatus de Deo et homine etjusque felicitate (Korte verhandeling van God, de mensch en des zelfs welstand, Tanrı, İnsan ve İnsanın Refahı Üzerine Kısa Bir İnceleme) adlı çalışmasını da bitirir. Bu kitap çok güçlü olmamakla birlikte Spinoza'nın felsefesini tüm temel tezlerini barındıran bir yapıt olarak değerlendirilir.
1656'da 24 yaşındaki genç Spinoza Amsterdam Sinagog'u tarafından, her ikisi de Dekartçılığın bir formuna dayanan, "Tanrı'nın evren ve doğanın işleyişi olduğu, bir kişiliği olmadığı ve Tevrat'ın Tanrı'nın doğasını öğretmek için mecazi ve simgesel bir kitap olduğu" iddialarını savunduğu için Yahudi cemaatinden kovulur (cherem veya herem; Yahudilikte, Katoliklikteki aforoz benzeri bir ceza) (bknz. René Descartes) Kovulmasını takiben, adını Benedictus’a (ilk adı olan Baruch'un Latince karşılığı) çevirdi. Cherem'in koşulları çok kesindi, ceza asla geri alınmazdı (bknz. Kasher ve Biderman).
1660'ta Amsterdam Sinagog'u yerel yetkililere Spinoza için "her türlü din ve ahlak için bir tehdit" diyerek şikayette bulunur.
1661'de Spinoza Amsterdam'ı terk eder, yakınlardaki Rijnsburg'a yerleşir, Etika'sını yazmaya başlar ve yaşamının sonuna kadar mektuplaşacağı Henry Oldenburg ile tanışır.
1662'de Tractatus de intellectus emendatione adlı eserini bitirdiği tahmin edilmektedir.
1663'te Lahey yakınlarındaki Voorburg'a ressam Daniel Tydemann ile birlikte yerleşir.
1664 yılında Lahey'de Descartes Felsefesi'nin İlkeleri adlı kitabını yayınlar. Bu kitabın ekinde Metafizik Düşünceler adlı çalışması yer almaktadır. Aralık 1664'ten Haziran 1665'e kadar amatör bir Kalvinist tanrıbilimci olan ve Spinoza'ya şeytan konusunda sorular soran Blyenbergh ile mektuplaşır. 1665'in son aylarında Oldenburg'a, 1670'te basılacak olan yeni kitabı Tanrıbilimsel-Politik İnceleme'ye çalışmaya başladığını yazar.
Bazı arkadaşlıkları (Jan de Witt gibi) nedeniyle politik kamplaşmalarda taraf olmak durumunda kalmış, yazdığı ve adsız olarak yayınladığı Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler kitabı bu kamplaşmalar dolayısıyla tepkiyle karşılanmıştır. Spinoza bu kitabından sonra yazmamaya karar verir.
1670'te Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler Amsterdam Kilise Konseyi (Kalvinist) tarafından "Dininden dönen bir Yahudi ve Şeytan tarafından Cehennem'de uydurulmuş ve Sayın Jan de Witt'in bilgisi dahilinde yayınlanmıştır" ifadesiyle eleştirildi. Spinoza Lahey'de Stille Veerkade'de yaşamaya başlar.
1671'de Leibniz ona Notita opticae promoteae isimli eserini oda Leibniz'e Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler eserini yollar.
1673'te kendisine teklif edilen Heidelberg Üniversitesi'ndeki felsefe kürsüsünü de reddeder, çünkü "din adamlarını rahatsız etmeme koşulu" vardır bu önerinin.
Etika'adlı eserini 1675'te tamamlar. Bu eser belirli bir çevrede dolaşır, tartışılıp değerlendirilir, ancak Spinoza yaşadığı sırada izin vermediğinden basılmaz.
Ölümünden bir yıl önce 1676'da Leibniz ile görüşür. Aynı yıl Lahey Sinodu Tanrıbilimsel-Politik İncelemeler in yazarı hakkında takip kararı alır.
21 Şubat 1677'de ölen Spinoza'nın eserleri, Amsterdam'da, arkadaşları tarafından Opera Posthuma (Ethica, Tractatus politicus, Tractatus de intellectus emendatione, Epistolae, Compendium Grammatices Linguae Hebrae) adıyla yayınlanır.
1678'de Spinoza'nın eserleri Felemenkçe (kendi dilinde) yayınlanır.
Felsefi düşünceleri
Hoşgeldin, Ziyaretçi
Forumda Ara
Forum İstatistikleri
Son Aktiviteler
Minecraft AFK WebClient P...
Yorumlar:
4
•
Okunma:
834
Red swicht klavye
Yorumlar:
7
•
Okunma:
89